The Cloud of Unknowing

Beidh ceolchoirm speisialta ar siúl ar an Deardaoin seo chugainn (10ú Iúil) in Ardteampall Chríost ( Christ Church Cathedral ), in onóir an Déin Desmond Harman, a fuair bás ar an 18 Nollaig anuraidh. Oratorio nua le Francis Pott, "The Cloud of Unknowing" atá ann, ina tugtar léiriú ar an dúil a chuireann an cine daonna sa chogaíocht, ach íobairt Chríost ar an gcros mar bhuaicphointe ag an bpíosa. Tá oíche den scoth i ndán d'éinne a bheas i láthair.


Le linn dó bheith ina Dhéan, spreag Des forbairtí ar liotúirge Ghaeilge na hardeaglaise, agus bhí seirbhisí canta Gaeilge d’Urnaí na Nóna (Evensong) san ardegalais trí huaire- uair amháin i 2006 agus faoi dhó i 2007.

Anuraidh, choimisiúnaigh Cumann Gaelach na hEaglaise leaganacha nua Gaeilge le Siomón MacÉil ar an Magnificat agus ar Nunc Dimittis , agus canadh iad don chead uair i mí Meán Fomhair 2007 ag an féile Colmcille @ Ardteampall Chríost. Shocraigh Des fosta go ndéanfar an cumadóir cáiliúil Seoirse Bodley a choimisiúnú chun aintiún córúil nua a chumadh, agus nuair a moladh Amra Choluim Chille dó mar bhun-théacs, ghlac Des go fonnmhar leis. Chuir Des bunus úr le seirbhís bhliaintiúil na Saoránachta, agus chinn sé anuraidh ar an tseirbhís chathartha seo a roinnt le leas-Ardeaglais (Chaitliceach Romhánach) Mhuire gach dara bhliain. Bhi an tseirbhís ar ais in Ardteampall Chríost i mí Dheireadh Fómhair anuraidh, agus chuir Des an Ghaeilge go lárnach istigh ann, le léachtaí agus orthaí sa teanga. Bhí suim agus meas aige ar an teanga, agus leirigh sé seo ar bhealaí praicticiúla agus tré thacaíocht a thabhairt d'imeachtaí. Fear lách, cáirdiúil, umhal a bhí ann. Go ndéana Dia grásta air.

(Foilsíodh cuid de seo i Gazette Eaglais na hÉireann i 2007).

Stáisiún na bPiarsach

Tháinig mearbhall orm ar an Domhnach seo chaite agus mé ag dul thar stáisiún traenach/DART ar Ré Westland i dteannta m'athair. Chonaiceamar fógra lasmuigh den stáisiún- "Stáisiún na bPiarsach". Shíleamar gur botún a bhí ann. Chaithfeadh gur "Stáisiún an Phiarsaigh" an t-ainm ceart, más rud é go raibh sé ainmnithe i ndiaidh Phádraig Mac Piarais? Chuimhigh muid ar ainm na scoile ar a fhreastal mé féin agus mo bheirt dheirfiúr i gCorcaigh- "Coláiste an Phiarsaigh". Agus ar "Áras an Phiarsaigh" i gColáiste na Tríonóide. An raibh an staisiún ainmnithe i ndiaidh iliomad Piarsach? Ar ndóigh, bhí dul amú orainn beirt. Ar an traen abhaile go Corcaigh dó, rith sé le m'athair go gcaithfí go raibh an staisiún ainmnithe i diaidh Phádraig agus Willie beirt- na deartháireacha a cuireadh chun báis i ndiaidh Eirí Amach 1916. Fuaireas féin an freagra céanna nuair a d'ardaigh mé an cheist ag mo rang cruinnis i nGaelchultúr aréir.

Is deas é gur ainmníodh an staisiún i ndiaidh na beirte. Ní chuimhnítear minic go leor ar Willie- ealaíontóir, a rinne staidéar ag an Metropolitan School of Art. Chabhraigh sé lena dheartháir Scoil Éanna a rith.

Chuaigh Willie isteach in Oglaigh na hÉireann lena dhearthair, agus ghlac páirt san Eirí Amach. Ar an 3 Bealtaine 1916, agus é mar phríosúnaí i gCill Mhaighneann, tugadh cead dó ar deireadh cuairt a thabhairt ar a dhearthair Pádraig, ach ar a bhealach thall, cuireadh Pádraig chun báis. Cuireadh Willie féin chun báis an lá dar gcionn.

Níor chreid Pádraig go gcuirfí Willie chun báis.

Ina dhán "To My Brother", scríobh Pádraig:

"Leaving all things for me, spending yourself

In the hard service that I taught to you,

Of all the men that I have known on earth,

You only have been my familiar friend,

Nor needed I another."

Aontacht shibhialta an Easpaig Robinson

Tá Gene Robinson, Easpag New Hampshire de chuid Eaglais Easpagóideach (Episcopal Church) Mheiriceá, i ndiaidh dul isteach in Aontacht Shibhialta (civil union) lena pháirtí 20 bliana Mark Andrew. Agus é mar an chéad easpag atá go hoscailte aerach in Eaglais Easpagóideach Mheiriceá (TEC), ní bhfuair Robinson cuireadh chuig comhdháil domhanda na n-easpag Anglacánacha a bheas ar siúl i Lambeth Shasana an mhí seo chugainn. Ach tá sé ar intinn aige dul ann ar chor ar bith. Tá proibhinsí áirithe Anglacánacha san Afraic agus i Meiriceá Theas glan in aghaidh glacadh le heaspaig aeracha, ach dar le daoine in eaglais Mheiriceá, is ceist cearta daonna ata ann. Tá baol mór ann go scoiltfidh an Chomaoineach Anglacánach ar an gceist seo.

Laethanta suimiúla romhainn

Céard a tharlóidh anois? Mhol Fintan O'Toole san Irish Times inné go dtabharfaí Sinn Féin ar bórd fhoireann idirbheartaithe na hÉireann, foireann a bheidh ag iarraidh bealach chun tosaigh a aimsiú, i gcomhar lenár gcomhpháirtithe Eorpacha. Seo moladh aisteach ón Uasal O'Toole, fear nach bhfuil gean ar bith aige ar Shinn Féin ná ar an náisiúnachas i gcoitinne. Ach síleann O'Toole go labhrann Sinn Féin ar son níos mó Éireannaigh anois (ar an gceist seo ar aon chuma) ná mar a labhrann an Rialtas féin. Ach dhiúltaigh an tAire Micheál Martin dul i gcomhairle le Shinn Féin, ar an mbonn go bhfuil fóram acu sa Dáil le ceisteanna a ardú.

Tá Nicolas Sarkozy ag tagairt do "l'incident irlandais". Tá Declan Ganley agus Libertas ag moladh go rithfear reifreann sa Ríocht Aontaithe. Tá William Hague, na Coimeádaigh agus sciar maith de phreas Shasana (slán mar a n-insítear é!) ag rá nár cheart bullaíocht a bheith á dhéanamh ar na hÉireannaigh! Ar an taobh eile, tá an chaint ag treisiú go mbeidh reifreann eile againn. Deireann Brian Cowen le José Emmanuel Barroso go bhfuil Conradh Liospóin fós beo (dar le Barroso). Is feidir bheith cinnte go mbeidh reifreann eile ann- muna dhiúltaíonn tír eile don chonradh. Seans fós go ndiúltóidh Poblacht na Seice don bheartas. Beidh sé suimiúil a fheiceáil cén saghas beartais a chuirfear os ár gcomhair an chéad babhta eile. An rachaidh cuid le lucht "níl" i dtreo "tá"? Nó an rachaidh sciar de lucht "tá" i dtreo "níl"? Nósfaidh an aimsir. Laethanta suimiúla, cinnte!

Deis úr do na Stáit Aontaithe

Agus Barack Obama anois roghnaithe mar iarrthóir an Pháirtí Daonlathaigh, an céad iarrthóir Afracach-Mheiriceánach d'Uachtaránacht Mheiriceá, tá feachtas stairiúil romhainn sar a votáilfidh pobal na Stáit Aontaithe i mí na Samhna. Féachfaidh morán daoine ar an toghchán mar dheis chun íomhá na Stáit Aontaithe a fheabhsú- íomhá atá imithe in olcas ó thosaigh an cogadh san Iaráic. Beidh súile na cruinne dírithe ar Tír an Dóchais. Beidh morán daoine ag glacadh insprioráid agus misneach ón iarrthóireacht seo, iad ag súil le Camelot úr sa Teach Bán.

Throid Hillary Clinton go cróga, misniúil. Beirt iarrthóir den scoth a bhí iontu. Ach tá an-drogall ar fhoireann Obama Hillary a thabhairt ar bórd mar iarrthóir don leas-uachtaránacht. Tá faitíos orthu go mbeadh Hillary, agus a fear chéile Bill, ag cruthú lárionad cumhachta dóibh féin sa Teach Bán. Ag an am gcéanna, tá a fhios go maith ag Obama go bhfuil an-díomá ar an-chuid mná nár eirigh le Hillary an t-ainmniúchán a bhaint amach. Dar leo, is comhartha é gur ann fós don "síleáil ghloine" (cé go mbeadh sé fíor-dheacair do dhuine ar bith in aghaidh iarrthóra chomh tarraingteach le Obama, ag an bpointe seo i stair na tíre). Tá a vótaí siúd, agus vótaí an lucht oibre bán a ghnóthaigh Hillary, de dhíth ag Obama chun an lá a thabhairt leis, i mí na Samhna. Ní mór dó cnámh tarraingteach éigin a chaitheamh ina treo. Ach seans go mbeidh Hillary ag díriú ar rudaí eile- í ag féachaint i dtreo cheannasaíocht an tSeanaid- bunáit mhaith chun ullmhú le haghaidh iarracht eile i 2012, b'fhéidir?

Lambeth agus Westminster

Bhíos i láthair ag comhdháil shuimiúil inniu i bPálás Lambeth anseo i Londain- áit chónaithe Ardeaspaig Chanterbury i gcathair Londain. Comhdháil de chuid CLAA- Cathedrals Library and Archives Association- a bhí ann.

Chas mé le Déan Chaisil (Cashel)- an Sár Oirmhinneach Philip Knowles (ar chlé, in aice liom)- ar mo bhealach isteach ar maidin- bhí sé ag freastal ar an gcomhdháil fosta. Tá cúram Leabharlainne Bholton i gCaiseal ar an Déan Knowles. Leabharlann í seo atá suite i dTeach Caibidle de chuid Ardeaglais Phádraig agus Eoin Baiste i gCaiseal. Tá bailiúchán mór leabhar ársa ann, curtha le chéile ag an tArdeaspag Theophilis Bolton idir 1730 agus 1744.

Lá fíor shuimiúil a bhí ann i Lambeth, agus thugamar cuairt ar an Seomra Caomhnaithe (ar chlé) i dTúr Morton sa phálás, áit ina caomhnaítear seanleabhair. Cuirfidh mé níos mó eolas suas ar ball. Agus sinn ag dul thar Thithe Parlaiminte Westminster i ndiaidh na comhdhála, stop Andrew MacKinlay MP chun labhairt linn. Seo an Teachta a bhí i gceannas ar Choiste de chuid Parlaimint Westminster nuair a croscheistíodh an t-eolaí rialtais David Kelly (nach maireann) faoin gcáipeis aisteach sin ("dodgy dossier") a d'ullmhaigh Rialtas Tony Blair sar a thosaigh an cogadh san Íaráic i 2003. Bhí an Teachta MacKinlay díreach ar a bhealach chun agallamh a dhéanamh le RTÉ!

Déan nua insealbhaithe. Ard-Aifreann in All Saints, Londain

Bhí Ardteampall Chríost lán go doras le haghaidh searmanas insealbhaithe an Déin nua ar an Déardaoin seo chaite. Morán sagart as deoise Bhaile Atha Cliath agus níos faide i gcéin i láthair, mar aon le h-aíonna éacúiméineacha éagsúla. Bhí an tArdeaspag Caitliceach Rómhánach Diarmuid Martin ann- rud a bhí suimiúil go leor nuair a smaoiníonn tú gur iar-shagart Caitliceach a bhí á h-insealbhú! Chuir an tArdeaspag John Neill fáilte ar leith roimhe siúd. Bhí éide shagartúil an Ardeaspaig Neill agus éide an Déin nua an-ardeaglasta go fírinneach!

Go h-ardeaglasta mar a bhí sé, ní raibh searmanas sin na hardeaglaise fós chomh h-ardeaglasta céanna agus a bhí an tArd Aifreann (High Mass) ag a raibh mé inniu in All Saints, Margaret Street anseo i Londain! Túis, coinnle, agus fiú Teachtaireacht an Aingil (an tAngelus) ag deireadh an aifrinn, sa tséipéal Anglacánach seo, é bunaithe le linn ré Gluaiseachta Oxford. Chonaic mé sa bhileog seirbhíse go mbeidh Tráth na gCeist de chuid All Saints ar siúl ar an 26 Meitheamh, i séipéal St Botolph without Bishopsgate. Tá an Dr Urramach Alan McCormack, iar-shéiplíneach Choláiste na Tríonóide, anois ina shagart paróiste ansan.